.
Otwarto obserwatorium astronomiczne na Lubomirze PDF Drukuj E-mail
Napisał: Administrator   
czwartek, 18 październik 2007
obserwatorium-lubomirze.jpgNa szczycie góry Lubomir (904 m n.p.m., Beskid Makowski) otwarto nowe Obserwatorium Astronomiczne im. Tadeusza Banachiewicza. Powstało w miejscu, gdzie przed II wojną światową znajdowało się obserwatorium, które zasłynęło m.in. z odkryć komet.
Do realizacji pomysłu odbudowania zniszczonego w 1944 roku przez wojska niemieckie obserwatorium przystąpiono ponad rok temu. Inicjatorem odbudowy był wójt gminy Wiśniowa (na terenie której znajduje się góra Lubomir) Julian Murzyn. Kamień węgielny pod placówkę wmurowano w lipcu 2006 r.

Inwestycję prowadziła gmina Wiśniowa przy wsparciu środków z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz budżetu państwa w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006.

"Jeszcze przed rozpoczęciem inwestycji gmina zawiązała umowy o współpracy, które umożliwiają wyposażanie i funkcjonowanie obiektu. Katedra Astronomii Akademii Pedagogicznej w Krakowie zobowiązała się wyposażyć małą kopułę, dużą kopułę wyposaży Uniwersytet Jagielloński wspólnie z Centrum Astronomii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Oprócz tych trzech uczelni umowę o współpracy zawarliśmy z Polskim Towarzystwem Miłośników Astronomii. Wszyscy partnerzy, oprócz prowadzenia badań naukowych, zobowiązali się do prowadzenia w placówce dydaktyki i popularyzacji wiedzy astronomiczne" - powiedział Murzyn.

Według dyrektora Centrum Astronomii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Andrzeja Kusa, pomysł odbudowy obserwatorium na Lubomirze to "strzał w dziesiątkę".

"Jest ogromne zapotrzebowanie społeczne na tego typu placówki. Zresztą myślę, że będzie to widać po ruchu turystycznym. Ale też astronomowie oczekują, że takie miejsca powstaną, gdyż nasze obserwatoria ulokowane blisko dużych miast przestają dobrze funkcjonować" - powiedział PAP Kus.

Według niego istnieje szansa, że na Lubomirze powstanie w przyszłości najlepsze w Polskie górskie obserwatorium astronomiczne. "To miejsce może stać się zalążkiem narodowego obserwatorium, gdzie w przyszłości postawimy dwumetrowy teleskop" - dodał Kus.

Na razie obserwatorium będzie miało głównie znaczenie dydaktycznie. Obecnie znajduje się tam tylko mały teleskop przekazany przez Uniwersytet Mikołaja Kopernika.

"Wspólnie z Uniwersytetem Jagiellońskim mamy zamiar w przyszłym roku kupić duży teleskop automatyczny o średnicy pół metra. Można go będzie sterować zdalnie, więc obserwator nie będzie nawet musiał tutaj przebywać" - powiedział Kus.

Nowe obserwatorium będzie nosiło imię Tadeusza Banachiewicza (1882- 1954), polskiego matematyka, astronoma i geodety, profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego i wieloletniego dyrektora Obserwatorium Astronomicznego UJ oraz wiceprezesa Międzynarodowej Unii Astronomicznej. Stworzył on m.in. program systematycznej obserwacji gwiazd zmiennych zaćmieniowych, był także pionierem polskiej radioastronomii.

Obserwatorium znajduje się w granicach administracyjnych miejscowości Węglówka (Małopolskie). Po I wojnie światowej teren na placówkę naukową na szczycie leżącym nieopodal tej wsi przekazał książę Kazimierz Lubomirski. Na jego cześć później szczyt nazwano Lubomir (wcześniej nosił nazwę Przygoleź). Obserwatorium otwarto w 1922 roku. Na Lubomirze odkryto dwie komety - 3 kwietnia 1925 roku dokonał tego Lucjan Orkisz, zaś 17 lipca 1936 r. Władysław Lis. 15 września 1944 roku hitlerowcy spalili obserwatorium. RCZ

PAP - Nauka w Polsce

Zmieniony ( czwartek, 18 październik 2007 )
 
dalej »